palette
بررسی کارکرد انواع متناقض‌نما در تعابیر شعری احمد مطر
بهنام فارسی, علی بیانلو

چکیده

متناقض­نما شگردی هنریست که به عنوان یکی از مؤلفه­های برجسته­سازی و آشنایی­زدایی در متون ادبی مورد توجه ناقدان قرار گرفته است. این فن در ادبیات جدید به عنوان یکی از مهمترین ویژگی­های شعر معاصر به شمار آمده و برای آن انواع، کارکردها و مقاصد خاصی در نظر گرفته شده است. این پژوهش می­کوشد تا با تکیه بر روش توصیفی – تحلیلی، کارکرد متناقض­نما و انواع آن را در شعر احمد مطر کاویده و به اين مساله پاسخ دهد كه وی براي بيان چه اغراضي از اين شيوه بياني استفاده كرده است. نتیجه پژوهش حاکی از این است که متناقض­نما مهمترین ویژگی اسلوبی شعر احمد مطر به شمار می­رود که شاعر آن را در دو گونه متناقض­نمای ترکیبی و متناقض­نمای معنایی به کار برده است. کارکرد این شگرد در شعر او در جهت تبیین برخی مفاهیم سیاسی، اجتماعی، آزادگی و مفاهیم ذاتی به کار گرفته شده و با استفاده از زبان تمسخر و تهکم و به شکلی طنزگونه در راستای بیان برخی اغراض مثل، تمسخر حکام و سردمداران عرب و سرزنش جامعه عربی به خاطر پذیرفتن ظلم و ستم به کار بسته شده است.

واژگان کلیدی
شعر معاصر عربی، احمد مطر، متناقض‌نما، زبان طنز

منابع و مآخذ مقاله

فهرست منابع

منابع فارسی:

- اصلانی،‌ محمدرضا، (1385). فرهنگ‌واژگان ‌و‌اصطلاحات‌ طنز، ‌کارون، تهران.

- چناري، أمير، (1377ش). متناقض‌نمايي در شعر فارسي، چاپ اول، نشر و پژوهش فرزان روز: تهران.

- خوانساري، ثريا، (1374ش). اصطلاحات انگليسي ومعادل آنها در فارسي، تهران.

- دیچز، دیوید، (1366ش)، شیوه‌های نقد ادبی، ترجمه: محمد تقی صدیقانی و غلامحسین یوسفی، نشر علمی: تهران

- راستگو، سید محمد، (1368ش). «خلاف‌آمد»، کیهان فرهنگی، تهران، سال ششم، شماره 9، آذر، صص 31-29.

- سروش، عبدالکریم، (1364ش). «تعمیم صنعت طباق با استفاده از عکس و نقض و عدم تقارن در شعر سعدی»، مندرج در ذکر جمیل سعدی، ج2، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی: تهران

- صدقي، حامد، و قديمي، مرتضی، (1384ش). «مهمترين عناصر معنايی شعر احمد مطر»، مجله انجمن ايراني زبان و ادبیات عربی، سال اول، شماره 3، صص 69 – 90.

- غلامحسين‌زاده، غلامحسين و همکاران، (1390ش)، «مقایسه آیرونی با صناعات بلاغی فارسی»، فصلنامه زبان و ادبیات فارسی، سال 19، شماره 70، صص 135-107.

- کادن، جان آنتونی (1380). فرهنگ توصیفی ادبیات و نقد، ترجمه کاظم فیروزمند، تهران: شادگان.

- کزازي، مير جلال‌الدين، (1385ش). بديع: زيبايي‌شناسي سخن پارسي، چاپ پنجم، نشر مرکز: تهران.

- مرتضايي، سيد جواد، (1385ش). نقد و تحليل پارادوکس در روند سير تاريخی و بلاغي، نشريه دانشکده ادبيات و علوم انسانی اصفهان، دوره دوم، شماره 47، صص 235- 217.

- وحيديان کاميار، تقي، (1390ش). بديع از ديدگاه زيبايي‌شناسي، چاپ پنجم، سمت: تهران.

منابع عربی:

- الخفاجي، قيس حمزة، (2007م). المفارقة في شعر الرواد، الطبعة الأولی، دار الأرقم للطباعة والنشر: بابل.

- عشري زايد، علي، (2002م). عن بناء القصيدة العربية الحديثة، الطبعة الرابعة، مکتبة ابن سيناء: القاهرة.

- العفاني، سيد حسين، (1996م). الجزاء من جنس العمل، قدم له ابو بکر جابر الجزائري، الطبعة الثانية، مکتبة ابن تيمية: القاهرة.

- عبدالعالی، حافظ کوزی، (2012م). «السخریة الهادفة فی شعر احمد مطر»، مجلة اللغة العربیة و آدابها، جامعة الکوفة، کلیة الآداب

- علوش، سعيد، (1985م). معجم المصطلحات الأدبية المعاصرة، الطبعة الأولی، دار الکتاب اللبناني: بيروت.

- فواد، محمد و دیب السلطان، (د.ت). «الغضب و التمرد فی شعر احمد مطر»، کلیة الآداب و العلوم الانسانیة، قسم اللغة العربیة، جامعة الاقصی، غزه- فلسطین

- مطر، أحمد، (2011م). الأعمال الشعرية الکاملة، الطبعة الأولی، دار الحرية: بيروت.

- وهبة، مجدي و المهندس، کامل، (1984م). معجم المصطلحات العربية في اللغة والأدب، الطبعة الثانية، مکتبة لبنان: بيروت.

منابع لاتین:

-oxford advavanced learners dictionary (2000) Sixth edition.

- Ouliaeinia, Helen.( 1382). A trip to the wonderland of poetry. Tehran: Mirsaidi Farahani Publications.

منابع الکترونیکی:

- لکتاوي، ماجدة أيت (2013م). شبكة الحوارنت الإعلامية موقع إخباري حواري يهتم بالشأن المغاربي والجالية العربية الإسلامية بأوربا، علی الرابط التالي:

http://www.alhiwar.net/PrintNews.php?Tnd=24572


ارجاعات
  • در حال حاضر ارجاعی نیست.